W The Monolith gracze wcielają się w szamanów prowadzących swoich wojowników do walki ku chwale tajemniczego Monolitu. Niegdyś przemierzali gwiazdy jako żeglarze bez celu, aż odnaleźli Świętą Planetę i stojący na niej Monolit, który podporządkował ich sobie.
W każdej rundzie gracze wydają serca, aby wykonywać kolejne akcje. Pozwalają one rekrutować i przemieszczać wojowników, poruszać szamanem i aktywować jego specjalne moce, a także licytować potężne karty wróżb.
W dowolnym momencie możecie uznać, że wykonaliście już wszystkie potrzebne działania, i wrzucić pozostałe serca do Monolitu. Moment podjęcia tej decyzji ma kluczowe znaczenie. Im wcześniej złożycie swoje serca w ofierze, tym więcej możliwości otrzymacie podczas nadchodzącej walki. Zbyt wczesne wycofanie się z rundy daje jednak przeciwnikom czas na zmianę sytuacji na planszy i pokrzyżowanie Waszych planów.
Gdy wszyscy gracze oddadzą pozostałe serca, Monolit zostaje podniesiony, ujawniając, do jakich akcji bojowych zostały przyporządkowane wrzucone do niego znaczniki. Następnie rozpoczynają się szybkie i brutalne starcia, w których liczą się wcześniejsze przygotowania oraz umiejętne przechytrzenie przeciwników.
The Monolith to rywalizacyjna gra dla 3–4 graczy, w której kluczowe jest odpowiednie zarządzanie zasobami, wyczucie momentu wycofania się z rundy oraz planowanie nadchodzących bitew.